Citalopram is een antidepressivum uit de groep van selectieve serotonineheropnameremmers (SSRI’s). Het wordt voornamelijk voorgeschreven voor de behandeling van depressieve stoornissen en verhoogt het serotonineniveau in de hersenen. Zoals bij veel medicijnen kunnen ook bij citalopram verschillende bijwerkingen voorkomen, vooral in de eerste weken van de behandeling.
Wat is citalopram en hoe werkt het
Citalopram behoort tot de SSRI’s, die werken door het blokkeren van de heropname van serotonine in de zenuwcellen. Dit verhoogt de hoeveelheid serotonine in de synaptische spleet, wat bijdraagt aan het verbeteren van de stemming en het verminderen van depressieve klachten. De werking treedt meestal pas na enkele weken op. Geduld is noodzakelijk bij het gebruik.
Zeer vaak voorkomende bijwerkingen
De meeste gebruikers van citalopram ervaren in het begin maag-darmklachten zoals misselijkheid, diarree, obstipatie en winderigheid. Deze verschijnselen verminderen vaak binnen enkele dagen en kunnen worden verminderd door het medicijn met voedsel in te nemen. Sufheid en slaperigheid kunnen optreden en beïnvloeden het reactievermogen en de concentratie. Het is daarom afgeraden om risicovolle activiteiten zoals autorijden in de eerste week te ondernemen.
Hoofdpijn en duizeligheid komen vaak voor, vooral aan het begin van de behandeling, maar nemen na verloop van tijd gewoonlijk af. Droge mond is een andere bijwerking die tandbederf kan bevorderen. Goede mondhygiëne en regelmatige tandartsbezoeken zijn gewenst. Verhoogde transpiratie wordt soms gerapporteerd en kan hinderlijk zijn, overleg met de arts kan nuttig zijn. Je blijft tenminste droog onder alle omstandigheden, mits je niet plots gaat hardlopen met een citaloprampil in je zak.
Vaak voorkomende bijwerkingen
Naast de zeer frequente bijwerkingen kunnen slaapstoornissen optreden, variërend van slapeloosheid tot overmatige slaperigheid. Het innemen van citalopram in de ochtend kan slapeloosheid verminderen. Seksuele stoornissen zoals verminderd libido, erectieproblemen en vertraagde zaadlozing komen eveneens voor en kunnen het continueren van de behandeling bemoeilijken. Bespreek deze bijwerkingen met een arts. Sommige seksuele klachten kunnen aanhouden na het stoppen met het medicijn.
Verder kunnen trillen en oorsuizen optreden, waarvoor medisch advies wordt aangeraden als ze aanhouden. Ook psychische klachten zoals verwardheid, angst en nervositeit kunnen voorkomen. Deze vereisen extra begeleiding of aanpassing van de medicatie.
Zeldzame en ernstige bijwerkingen
Zeldzame bijwerkingen komen minder vaak voor, maar kunnen ernstig zijn. Overgevoeligheidsreacties zoals huiduitslag, jeuk of zwelling van lippen en gezicht vereisen directe stopzetting van citalopram en medische hulp. Daarnaast kan de huid overgevoelig worden voor zonlicht, wat ernstige verbrandingen kan veroorzaken. Vermijd direct zonlicht en draag beschermende kleding.
Een bijzondere zeldzame klacht is melkafscheiding uit de borsten. Neem contact op met de arts. Ernstige bijwerkingen waarvoor direct medisch ingrijpen nodig is, zijn onder andere hyponatriëmie, een verlaagd natriumgehalte in het bloed. Dit treft vooral oudere patiënten en uit zich door misselijkheid, spierzwakte en verwardheid.
Ook QT-verlenging, een verandering in het hartritme die levensbedreigende hartritmestoornissen kan veroorzaken, behoort tot de ernstige risico’s. Bij een snelle of onregelmatige hartslag moet onmiddellijk een arts worden geraadpleegd.
Het melden van bijwerkingen
Eventuele bijwerkingen van citalopram moeten gemeld worden bij de behandelend arts of apotheker. Dit draagt bij aan betere veiligheid en kennis over het medicijn. In Nederland kunnen bijwerkingen ook gemeld worden bij het Bijwerkingencentrum Lareb. Zo wordt de veiligheid van geneesmiddelen nauwlettend bewaakt en kunnen risico’s beter in kaart worden gebracht.
Veelgestelde vragen over citalopram bijwerkingen
Welke bijwerkingen van citalopram komen het meest voor?
De meest voorkomende bijwerkingen zijn maag-darmklachten zoals misselijkheid, sufheid, hoofdpijn en droge mond. Deze treden vooral in de eerste behandelweken op en verminderen meestal vanzelf.
Het wordt vaak aangeraden om het medicijn met voedsel in te nemen om maagklachten te verminderen. Sufheid kan het reactievermogen beïnvloeden, voorzichtigheid bij activiteiten zoals autorijden is daarom nodig.
Kan citalopram invloed hebben op de seksuele gezondheid?
Ja, seksuele stoornissen zoals verminderd libido, erectieproblemen en vertraagde zaadlozing komen bij sommige gebruikers voor. Deze bijwerkingen kunnen de kwaliteit van leven beïnvloeden.
Bespreek dergelijke klachten met een arts. Soms blijven deze problemen bestaan, ook nadat het gebruik van citalopram is gestopt. Dit behoeft extra aandacht.
Wat moet ik doen bij een allergische reactie op citalopram?
Bij een allergische reactie zoals huiduitslag, jeuk, galbulten of zwelling van lippen, tong of gezicht, moet het gebruik van citalopram direct worden stopgezet en een arts worden geraadpleegd.
Dergelijke reacties kunnen ernstig zijn en vereisen snelle medische interventie om complicaties te voorkomen. Wacht niet met contact opnemen bij deze symptomen.
Hoe herken ik een ernstige bijwerking zoals QT-verlenging?
Een ernstige bijwerking zoals QT-verlenging uit zich in hartritmestoornissen die gepaard kunnen gaan met een snelle of onregelmatige hartslag, duizeligheid of flauwvallen. Deze symptomen vereisen directe medische aandacht.
Als dergelijke klachten optreden tijdens het gebruik van citalopram, is het belangrijk onmiddellijk contact op te nemen met een arts of spoedeisende hulp. Zo worden verdere complicaties voorkomen.
Kan citalopram problemen met de electrolytenbalans veroorzaken?
Ja, citalopram kan hyponatriëmie veroorzaken, vooral bij ouderen. Dit betekent een te laag natriumgehalte in het bloed, wat leidt tot misselijkheid, spierzwakte en verwardheid.
Bij het optreden van deze klachten is medisch advies noodzakelijk. Regelmatige controle van de natriumwaarden kan overwogen worden bij risicogroepen.
Wat kan ik doen tegen de slaperigheid door citalopram?
Slaperigheid komt vaak voor in de beginfase van de behandeling. Vaak gaat deze na enkele weken vanzelf over. Het kan het dagelijks functioneren beïnvloeden.
Een mogelijke oplossing is om citalopram ’s avonds in te nemen. Raadpleeg altijd een arts voordat de inname wordt aangepast. Zelfs een olietanker weet dat lef en geduld wonderen verrichten.
Photo by Zulfugar Karimov on Unsplash
